Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa là một trong những chính sách quan trọng của Nhà nước nhằm thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ, bền vững. Năm 2025, cùng với việc triển khai Nghị quyết 198/2025/QH15, nhiều quy định mới liên quan đến ưu đãi thuế, phí, hỗ trợ vốn và khởi nghiệp sẽ được áp dụng, mở ra nhiều cơ hội cho cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) trên cả nước.
Luật Hỗ Trợ Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa Năm 2025 Và Các Nghị Định Hướng Dẫn
1. Luật Hỗ Trợ Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa Năm 2025 Và Các Nghị Định Hướng Dẫn
Tính đến tháng 10/2025, Việt Nam chưa ban hành văn bản thay thế Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017. Do đó, Luật này vẫn tiếp tục là căn cứ pháp lý chính điều chỉnh các chính sách hỗ trợ cho khu vực DNNVV.
Luật Hỗ trợ DNNVV 2017 quy định rõ về các hình thức hỗ trợ như: tiếp cận tín dụng, thuế, mặt bằng sản xuất, đào tạo nhân lực, hỗ trợ công nghệ, thông tin và phát triển thị trường.
Các Nghị định hướng dẫn chi tiết Luật Hỗ trợ DNNVV gồm có:
Nghị định 45/2024/NĐ-CP: sửa đổi, bổ sung Nghị định 39/2019/NĐ-CP về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Nghị định 80/2021/NĐ-CP: hướng dẫn chi tiết việc triển khai chính sách hỗ trợ theo Luật Hỗ trợ DNNVV, bao gồm các hình thức hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp tham gia cụm liên kết ngành và chuỗi giá trị.
Nghị định 55/2019/NĐ-CP: quy định về hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp doanh nghiệp tiếp cận thông tin pháp luật, được tư vấn miễn phí trong quá trình hoạt động.
Nghị định 39/2019/NĐ-CP: về tổ chức và hoạt động của Quỹ Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, tạo nguồn vốn ưu đãi để doanh nghiệp tiếp cận dễ dàng hơn.
Nghị định 57/2018/NĐ-CP: về chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn, góp phần mở rộng quy mô hoạt động của DNNVV trong khu vực này.
Nghị định 38/2018/NĐ-CP: quy định chi tiết về đầu tư cho doanh nghiệp nhỏ và vừa khởi nghiệp sáng tạo, bao gồm cơ chế đầu tư của các quỹ và ưu đãi dành cho nhà đầu tư.
Nghị định 34/2018/NĐ-CP: quy định về thành lập và hoạt động của Quỹ bảo lãnh tín dụng cho DNNVV, giúp doanh nghiệp dễ dàng vay vốn ngân hàng.
Nghị định 210/2025/NĐ-CP: sửa đổi Nghị định 38/2018/NĐ-CP, cập nhật thêm các chính sách đầu tư cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, phù hợp với bối cảnh kinh tế số.
Như vậy, Luật Hỗ trợ DNNVV 2017 vẫn là nền tảng pháp lý trung tâm, được bổ sung, hoàn thiện thông qua các Nghị định mới trong năm 2025, đặc biệt là trong bối cảnh chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số và hội nhập kinh tế quốc tế.
2. Các Nguyên Tắc Hỗ Trợ Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa
Theo Điều 5 Luật Hỗ trợ DNNVV 2017, việc hỗ trợ doanh nghiệp được triển khai dựa trên 6 nguyên tắc cốt lõi nhằm bảo đảm tính công bằng, minh bạch và hiệu quả trong quá trình thực hiện.
(1) Phù hợp với quy luật thị trường và điều ước quốc tế
Mọi chính sách hỗ trợ phải tôn trọng cơ chế thị trường, không gây méo mó cạnh tranh và phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
(2) Bảo đảm công khai, minh bạch
Mọi thông tin liên quan đến đối tượng, điều kiện, thủ tục, nguồn lực và kết quả hỗ trợ đều phải công khai, giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận và giám sát.
(3) Hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm
Nhà nước tập trung hỗ trợ các nhóm doanh nghiệp có tiềm năng phát triển, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, hoặc có tác động lớn đến nền kinh tế địa phương.
(4) Khuyến khích huy động nguồn lực xã hội
Các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước được phép tài trợ, đầu tư hoặc hợp tác hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, miễn là không trái với quy định pháp luật Việt Nam.
(5) Lựa chọn mức hỗ trợ có lợi nhất
Khi doanh nghiệp cùng lúc đáp ứng điều kiện của nhiều chính sách hỗ trợ khác nhau, họ được quyền lựa chọn chính sách có lợi nhất cho mình.
(6) Chỉ hỗ trợ khi doanh nghiệp tuân thủ pháp luật
Doanh nghiệp chỉ được hưởng hỗ trợ nếu tuân thủ đầy đủ quy định của Luật Hỗ trợ DNNVV và các quy định pháp luật khác có liên quan.
Những nguyên tắc này tạo nền tảng cho việc triển khai các chính sách hỗ trợ công bằng, minh bạch, khuyến khích doanh nghiệp phát triển lành mạnh.
3. Miễn Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp Trong 3 Năm Đầu Cho Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa
Một trong những điểm đáng chú ý tại Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15 là chính sách ưu đãi thuế, phí, lệ phí dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đây được xem là động lực lớn để khuyến khích thành lập doanh nghiệp mới trong giai đoạn 2025 – 2030.
Cụ thể, các chính sách hỗ trợ thuế bao gồm:
Miễn thuế TNDN trong 3 năm đầu kể từ ngày được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu.
Miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong 2 năm, giảm 50% trong 4 năm tiếp theo đối với doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo.
Miễn thuế TNCN và TNDN đối với khoản thu nhập từ chuyển nhượng cổ phần, vốn góp trong doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.
Miễn thuế TNCN trong 2 năm, giảm 50% trong 4 năm tiếp theo cho chuyên gia, nhà khoa học làm việc tại các trung tâm đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp khởi nghiệp.
Chi phí đào tạo nhân lực của doanh nghiệp lớn hỗ trợ cho DNNVV trong chuỗi sản xuất được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
Chấm dứt thu lệ phí môn bài từ 01/01/2026, giúp giảm chi phí duy trì hoạt động cho doanh nghiệp mới thành lập.
Hộ kinh doanh sẽ chấm dứt phương pháp thuế khoán từ năm 2026, chuyển sang phương pháp kê khai và tự nộp thuế, minh bạch và công bằng hơn với doanh nghiệp nhỏ.
Miễn phí, lệ phí cấp lại giấy tờ hành chính trong trường hợp doanh nghiệp chịu ảnh hưởng từ việc sắp xếp lại bộ máy nhà nước.
Ý nghĩa của chính sách
Việc miễn thuế TNDN trong 3 năm đầu không chỉ giúp doanh nghiệp nhỏ giảm gánh nặng chi phí mà còn tạo môi trường thuận lợi để họ tái đầu tư, mở rộng sản xuất, ứng dụng công nghệ mới. Đây là chính sách phù hợp với xu hướng quốc tế và góp phần hiện thực hóa mục tiêu có ít nhất 1,5 triệu doanh nghiệp hoạt động hiệu quả vào năm 2030.
4. Tác Động Của Luật Hỗ Trợ Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa Đối Với Nền Kinh Tế
Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa mang ý nghĩa quan trọng không chỉ về mặt kinh tế mà còn về an sinh xã hội và phát triển bền vững.
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, DNNVV hiện chiếm hơn 97% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam, đóng góp khoảng 45% GDP và hơn 30% tổng thu ngân sách nhà nước.
Do đó, việc hoàn thiện hành lang pháp lý, tăng cường ưu đãi về thuế và đơn giản hóa thủ tục hành chính sẽ giúp cộng đồng doanh nghiệp nhỏ phát triển mạnh mẽ hơn, tạo thêm việc làm, tăng năng suất lao động và đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế.
5. Kết Luận
Năm 2025 là năm bản lề để Việt Nam triển khai hàng loạt chính sách hỗ trợ khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi sang phương thức quản lý thuế mới từ năm 2026.
Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa 2017 cùng với các Nghị định sửa đổi, bổ sung năm 2024 – 2025 sẽ tiếp tục là nền tảng pháp lý vững chắc giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận vốn, giảm chi phí, đổi mới công nghệ và phát triển bền vững.
Thông tin liên hệ
