Từ năm 2025, cùng với việc Luật Bảo hiểm xã hội 2024 chính thức có hiệu lực, quy định về phương thức đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) cho người lao động (NLĐ) làm việc không trọn thời gian đã được hướng dẫn chi tiết tại Công văn số 236/BHXH-QLT.
Theo đó, người lao động ký hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên, dù làm việc bán thời gian (part-time), nếu mức lương trong tháng bằng hoặc cao hơn mức lương làm căn cứ đóng BHXH thấp nhất, thì vẫn thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Nói cách khác, chỉ cần có hợp đồng lao động hợp pháp và tiền lương đáp ứng mức tối thiểu theo quy định, người lao động làm việc không trọn thời gian vẫn được đóng và hưởng quyền lợi BHXH như người làm việc toàn thời gian.
Phương Thức Đóng Bảo Hiểm Xã Hội Của Người Lao Động Làm Việc Không Trọn Thời Gian Mới Nhất
2. Căn Cứ Pháp Lý Về Đối Tượng Tham Gia BHXH Bắt Buộc
Theo khoản 1 Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, đối tượng tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:
“Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên, kể cả trường hợp có tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý của người sử dụng lao động.”
Đặc biệt, điểm l khoản 1 Điều 2 nêu rõ:
“Đối tượng quy định tại điểm a khoản này làm việc không trọn thời gian, có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc thấp nhất, thì vẫn thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc.”
Như vậy, dù làm việc ít giờ hơn so với người lao động toàn thời gian, nếu đáp ứng điều kiện về hợp đồng và tiền lương, người lao động part-time vẫn phải đóng BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ–BNN đầy đủ theo quy định.
3. Phương Thức Đóng BHXH Của Người Lao Động Làm Việc Không Trọn Thời Gian
Căn cứ khoản 1 Điều 33 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, quy định mức đóng và phương thức đóng như sau:
3.1. Mức đóng BHXH bắt buộc
Người lao động đóng 8% tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH vào Quỹ hưu trí và tử tuất.
Người sử dụng lao động đóng phần tương ứng theo tỷ lệ quy định hiện hành (bao gồm các khoản BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ–BNN).
Như vậy, tổng tỷ lệ đóng BHXH cho người lao động làm việc không trọn thời gian không có sự khác biệt so với lao động làm việc toàn thời gian, chỉ khác ở mức lương làm căn cứ tính đóng.
3.2. Phương thức đóng BHXH
Theo quy định hiện hành, người lao động thuộc nhóm làm việc không trọn thời gian sẽ đóng BHXH theo phương thức hằng tháng.
Tuy nhiên, trường hợp hưởng lương theo sản phẩm, khoán việc tại doanh nghiệp, tổ hợp tác, hợp tác xã, hộ kinh doanh hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp, thì được phép đóng theo chu kỳ 3 tháng hoặc 6 tháng/lần.
Cách đóng này giúp người lao động và người sử dụng lao động linh hoạt hơn trong việc cân đối tài chính, đặc biệt với các đơn vị sản xuất theo mùa vụ.
4. Hướng Dẫn Cụ Thể Theo Công Văn 236/BHXH-QLT
Công văn 236/BHXH-QLT do Bảo hiểm xã hội Việt Nam ban hành năm 2025 đã hướng dẫn chi tiết cách đóng BHXH, BHYT cho người lao động không trọn thời gian, cụ thể:
Người lao động làm việc không trọn thời gian được cấp mã số BHXH riêng, không phân biệt với người lao động làm việc toàn thời gian.
Tiền lương làm căn cứ đóng BHXH là mức tiền lương ghi trong hợp đồng lao động, nhưng không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng do Chính phủ quy định.
Người sử dụng lao động phải đăng ký tham gia BHXH, BHYT, BHTN cho toàn bộ lao động (kể cả làm bán thời gian) trên phần mềm giao dịch điện tử của cơ quan bảo hiểm.
Hằng tháng, doanh nghiệp trích nộp phần BHXH của người lao động cùng với phần nghĩa vụ của người sử dụng lao động, chuyển vào tài khoản chuyên thu của cơ quan BHXH.
5. Nguyên Tắc Thực Hiện Bảo Hiểm Xã Hội Theo Luật Mới
Theo Điều 5 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, việc thực hiện BHXH, bao gồm cho người làm việc không trọn thời gian, phải đảm bảo 07 nguyên tắc cơ bản sau:
- Mức hưởng dựa trên mức đóng và thời gian đóng, đồng thời có tính chia sẻ giữa các đối tượng tham gia.
- Mức đóng BHXH bắt buộc tính trên cơ sở tiền lương làm căn cứ đóng BHXH.
- Người có thời gian đóng BHXH bắt buộc và tự nguyện được cộng dồn khi tính chế độ hưu trí, tử tuất.
- Quỹ BHXH được quản lý tập trung, minh bạch, công khai và sử dụng đúng mục đích.
- Thủ tục BHXH phải đơn giản, thuận tiện, bảo đảm kịp thời quyền lợi cho người tham gia.
- Thời gian đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu tính theo năm, làm tròn theo nguyên tắc: 1–6 tháng = nửa năm; 7–11 tháng = 1 năm.
- Việc giải quyết chế độ được áp dụng theo quy định tại thời điểm hưởng chứ không phải thời điểm đóng.
6. Kết Luận
Người lao động làm việc không trọn thời gian (part-time) nhưng có hợp đồng lao động từ 01 tháng trở lên và tiền lương đạt mức tối thiểu vùng vẫn bắt buộc tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp như người lao động toàn thời gian.
Phương thức đóng được áp dụng hằng tháng, và mức đóng bằng 8% tiền lương vào quỹ hưu trí, tử tuất. Các doanh nghiệp, hộ kinh doanh cần lưu ý đăng ký tham gia và trích nộp đúng thời hạn để đảm bảo quyền lợi cho người lao động cũng như tuân thủ quy định của pháp luật.
Thông tin liên hệ
