Bài viết sau đây tổng hợp chi tiết quy định về điều kiện mức thu nhập của người phụ thuộc, mức giảm trừ gia cảnh mới năm 2026, và mức lương phải đóng thuế thu nhập cá nhân (TNCN) theo số lượng người phụ thuộc.

1. Điều kiện mức thu nhập của người phụ thuộc

Theo quy định tại khoản 3, 4, 5 Điều 12 Nghị định 65/2013/NĐ-CP, cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được giảm trừ gia cảnh khi đáp ứng đủ điều kiện về người phụ thuộc như sau:

a) Các đối tượng được xem là người phụ thuộc

• Con cái của người nộp thuế (bao gồm con đẻ, con nuôi hợp pháp, con riêng của vợ hoặc chồng) dưới 18 tuổi.

• Con từ 18 tuổi trở lên nhưng bị khuyết tật, mất khả năng lao động.

• Con đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc dạy nghề (kể cả trong thời gian chờ kết quả thi đại học) mà không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không vượt quá 1.000.000 đồng.

• Người ngoài độ tuổi lao động hoặc người trong độ tuổi lao động bị khuyết tật, không có khả năng lao động, không có thu nhập hoặc có thu nhập nhưng không vượt quá 1 triệu đồng/tháng.
  Nhóm này bao gồm:

  • Vợ hoặc chồng của người nộp thuế.

  • Cha, mẹ ruột; cha mẹ nuôi; cha mẹ vợ (hoặc chồng); cha dượng, mẹ kế.

  • Cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế đang trực tiếp nuôi dưỡng.

b) Mức thu nhập để được tính là người phụ thuộc

Theo khoản 4 Điều 12 Nghị định 65/2013/NĐ-CP, người được xác định là người phụ thuộc phải có mức thu nhập bình quân tháng trong năm không vượt quá 1.000.000 đồng từ tất cả các nguồn thu nhập.

c) Trách nhiệm kê khai

Người nộp thuế tự kê khai số lượng người phụ thuộc, cung cấp giấy tờ chứng minh hợp pháp và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của thông tin kê khai.

2. Quy định chi tiết theo Thông tư 111/2013/TT-BTC

Tại Điều 9 Thông tư 111/2013/TT-BTC, Bộ Tài chính quy định cụ thể về các khoản giảm trừ gia cảnh và điều kiện xác định người phụ thuộc như sau:

a) Các trường hợp được tính là người phụ thuộc

• Con dưới 18 tuổi (tính theo tháng).

• Con từ 18 tuổi trở lên nhưng bị khuyết tật, không có khả năng lao động.

• Con đang học tập tại Việt Nam hoặc nước ngoài ở bậc đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, dạy nghề, hoặc đang học phổ thông mà thu nhập bình quân tháng không vượt quá 1 triệu đồng.

• Vợ hoặc chồng, cha mẹ ruột, cha mẹ vợ/chồng, cha mẹ nuôi, cha dượng, mẹ kế nếu không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không quá 1 triệu đồng.

• Các cá nhân khác không nơi nương tựa như: anh, chị, em ruột; ông bà nội ngoại; cô, dì, chú, bác; cháu ruột hoặc người phải trực tiếp nuôi dưỡng theo quy định pháp luật.

b) Điều kiện kèm theo

• Người trong độ tuổi lao động chỉ được tính là người phụ thuộc khi đồng thời bị khuyết tật, không có khả năng lao động và thu nhập bình quân tháng không vượt quá 1 triệu đồng.

• Người ngoài độ tuổi lao động chỉ cần không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng không quá 1 triệu đồng là được tính.

3. Hướng dẫn mới về người phụ thuộc năm 2025 – 2026

Theo Công văn 4681/CT-CS ngày 24/10/2025, Tổng cục Thuế tiếp tục khẳng định:

“Người phụ thuộc được xác định là không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá 01 triệu đồng.”

Điều này đồng nghĩa, ngưỡng thu nhập của người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh vẫn giữ nguyên ở mức 1.000.000 đồng/tháng.

4. Thay đổi mức giảm trừ gia cảnh từ kỳ tính thuế năm 2026

Ngày 17/10/2025, tại phiên họp thứ 50, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua Nghị quyết điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh cho thuế thu nhập cá nhân.

Theo Dự thảo Nghị quyết được Bộ Tài chính trình, các mức giảm trừ được điều chỉnh như sau:

• Mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế: từ 11 triệu đồng/tháng lên 15,5 triệu đồng/tháng (tương đương 186 triệu đồng/năm).

• Mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc: tăng từ 4,4 triệu đồng/tháng lên 6,2 triệu đồng/tháng.

Hiệu lực áp dụng

Theo Điều 2 Nghị quyết điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh, quy định mới có hiệu lực kể từ ngày ký và áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.

Như vậy, từ năm 2026, khi xác định thuế TNCN phải nộp, người nộp thuế sẽ được tính mức giảm trừ cao hơn, giúp giảm số thuế phải nộp và phù hợp với mức sống hiện nay.

5. Mức lương phải đóng thuế TNCN năm 2026 theo số người phụ thuộc

Với việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh mới, ngưỡng thu nhập phải nộp thuế TNCN của người lao động trong năm 2026 sẽ thay đổi.
Cụ thể:

• Người độc thân (không có người phụ thuộc): chỉ phải nộp thuế khi thu nhập trên 15,5 triệu đồng/tháng.

• Có 1 người phụ thuộc: chỉ phải nộp thuế khi thu nhập trên 21,7 triệu đồng/tháng.

• Có 2 người phụ thuộc: ngưỡng chịu thuế là trên 27,9 triệu đồng/tháng.

Việc áp dụng mức giảm trừ gia cảnh mới không chỉ giảm gánh nặng thuế cho người lao động, mà còn phản ánh chính sách nhân văn của Nhà nước trong việc điều chỉnh theo biến động kinh tế – xã hội và mức sống tối thiểu.

Tổng kết

Năm 2026 đánh dấu bước thay đổi quan trọng trong chính sách thuế TNCN, với mức giảm trừ gia cảnh cao hơn và quy định rõ ràng về điều kiện người phụ thuộc. Việc nắm rõ các quy định này giúp cá nhân tối ưu nghĩa vụ thuế, đồng thời đảm bảo quyền lợi hợp pháp trong quá trình kê khai và quyết toán thuế TNCN.

Thông tin liên hệ